تورم سفر در دوره جنگ

به گزارش صدای بورس،بررسی‌های میدانی نشان می‌دهد برخلاف جنگ ۱۲ روزه، این‌بار بخش قابل‌توجهی از شهروندان ترجیح داده‌اند در تهران بمانند و از شهر خارج نشوند. در عین‌حال کسانی که تصمیم به ترک پایتخت گرفته‌اند نیز عمدتا افرادی بوده‌اند که پیش‌تر امکان اقامت در شمال کشور را برای خود فراهم کرده‌بودند؛ یا خانه‌ای در آن مناطق داشتند، یا از طریق اجاره سالانه محل اقامتی را در اختیار گرفته بودند.

بررسی قیمت‌ها در سکوهای اجاره کوتاه‌مدت اقامتگاه‌ها و ویلاها در شهرهای نشان می‌دهد درحالی‌که نرخ اجاره ویلا در بسیاری از شهرهای شمالی از شبی حدود ۶۰۰ تا ۷۰۰‌هزارتومان آغاز می‌شود و در برخی گزینه‌های بهتر به حدود یک تا دومیلیون‌تومان در شب می‌رسد.

افرادی که توانسته‌اند در روزهای اخیر تهران را ترک کنند، عمدتا به سه گروه محدود تعلق دارند. گروه نخست کسانی هستند که در شهرهای شمالی خانه یا ویلا دارند و بنابراین بدون پرداخت هزینه اقامت توانستند برای مدتی در آن مناطق مستقر شوند. گروه دوم افرادی‌ که طی ماه‌های گذشته و پس از تجربه جنگ ۱۲‌روزه، اقدام به اجاره بلندمدت خانه در شهرهای شمالی کرده‌اند تا در صورت بروز شرایط مشابه بتوانند به‌سرعت از تهران خارج شوند. گروه سوم نیز افرادی هستند که با وجود نداشتن اقامتگاه شخصی، به‌دلیل سطح درآمد بالاتر توانسته‌اند ویلا یا خانه‌ای را برای چند شب اجاره کنند.

در مقابل، بخش بزرگی از خانوارهای تهرانی اساسا امکان چنین تصمیمی را نداشته‌اند. حتی در شرایطی که قیمت برخی ویلاها نسبت به سال‌های گذشته افزایش چشمگیری نداشته، مجموع هزینه‌های سفر شامل اجاره اقامتگاه، رفت‌وآمد، سوخت و هزینه‌های روزمره باعث‌شده خروج از شهر برای بسیاری از خانواده‌ها به تصمیمی پرهزینه تبدیل شود، یافته‌ها نشان می‌دهد مهم‌ترین تفاوت میان دو دوره، شرایط اقتصادی خانوارها است.

به گفته فعالان محلی بازار مسکن، از ابتدای زمستان امسال تقاضا برای اجاره سالانه خانه یا ویلا در برخی شهرها و روستاهای استان‌های گیلان و مازندران افزایش یافته‌است. این قراردادها معمولا به شکل رهن کامل یا ترکیبی از رهن و اجاره منعقدشده‌اند و بیشتر متقاضیان آنها ساکنان تهران یا شهرهای بزرگ دیگر بودند.

در سال‌های گذشته، نزدیک‌شدن به تعطیلات عید معمولا با افزایش قابل‌توجه قیمت ویلاها همراه بود. به‌عنوان مثال، ویلایی که در شرایط عادی ممکن بود شبی حدود ۷۰۰‌هزار تا یک‌میلیون‌تومان اجاره داده شود، در روزهای نزدیک به عید یا در تعطیلات نوروز به سه تا پنج‌میلیون‌تومان در هر شب می‌رسید. ویلاهای لوکس‌تر نیز در همین دوره با قیمت‌های بسیار بالاتر، حتی تا پانزده یا بیست‌میلیون‌تومان در هر شب، عرضه می‌شدند.

اما در شرایط فعلی چنین افزایشی مشاهده نمی‌شود. با این حال، مساله اصلی بازار فقط به بحث قیمت محدود نیست، بلکه مربوط به «نبود تقاضاست.» که یکی از دلایل اصلی این تفاوت، کاهش توان مالی خانوارهاست. به گفته برخی از فعالان بازار اجاره، حتی ویلاهایی که با قیمت‌هایی حدود یک‌میلیون‌تومان در هر شب عرضه می‌شوند نیز به آسانی اجاره نمی‌روند.

واقعیت این است که در سال‌های اخیر سفر به‌تدریج از سبد هزینه بسیاری از خانوارها حذف شده و بسیاری از خانواده‌ها عملا پس‌اندازی ندارند که حتی در شرایط اضطراری بتوانند از آن استفاده کنند، به‌همین‌دلیل بسیاری از مالکان ویلا که قصد اجاره‌دادن ملک خود را دارند، برای اجاره ویلاهای خود، ناچار شده‌اند قیمت‌ها را کاهش دهند یا تخفیف‌هایی ارائه دهند. در برخی موارد حتی پیشنهاد می‌دهند اگر مسافران از محل اقامت رضایت داشته‌باشند، بتوانند با قیمت پایین‌تر چند روز بیشتر در آنجا بمانند.